Điện mặt trời cho trường học, cơ quan theo Chỉ thị 10, hạn chót, các bước và chi phí

Theo văn bản 7404/BCT-ĐL ngày 16/9/2026 của Bộ Công Thương, các bộ, ngành và địa phương cần lập kế hoạch, bố trí vốn hoặc thu hút đầu tư để lắp điện mặt trời mái nhà trên công sở, trường học, bệnh viện, và phấn đấu xong mục tiêu của Chỉ thị 10/CT-TTg trước ngày 31/3/2027. Mục tiêu mỗi năm là khoảng 10% cơ quan công sở lắp điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ. Một trường học hay UBND xã, phường muốn làm cần đi qua năm bước dưới đây.

Văn bản nào giao việc và hạn khi nào

Văn bản	Nội dung chính với công sở
Chỉ thị 10/CT-TTg (30/3/2026)	Mỗi năm khoảng 10% cơ quan công sở và 10% hộ gia đình lắp điện mặt trời mái nhà, hoặc đạt 20% công suất trong kế hoạch 2026 đến 2030. Khuyến khích kèm hệ lưu trữ điện (BESS)
Quyết định 1126/QĐ-BCT (14/5/2026)	Kế hoạch hành động của Bộ Công Thương, nhắc lại mục tiêu 10% công sở
Văn bản 7404/BCT-ĐL (16/9/2026)	Lập kế hoạch đầu tư, bố trí vốn hoặc thu hút đầu tư cho công sở, trường học, bệnh viện; phấn đấu xong trước 31/3/2027
Kế hoạch của UBND thành phố Đồng Nai (đăng tháng 6/2026)	Mục tiêu 10% công sở mỗi năm; UBND xã, phường cùng Sở Tài chính rà soát trụ sở công để bố trí kinh phí; kết quả đưa vào đánh giá người đứng đầu

Chỉ thị 10 không nêu riêng trường học, bệnh viện; hai nhóm này được nhắc trong văn bản đôn đốc 7404. Theo Tạp chí Công Thương đưa tin hội nghị toàn quốc ngày 29/9/2026, hạn này nhằm xong trước mùa khô năm 2027. Bản kế hoạch của thành phố Đồng Nai đăng trên cổng thông tin chưa ghi số và ngày ký.

Bước 1, xác định phụ tải ban ngày

Trường học dùng điện chủ yếu ban ngày, đúng giờ tấm pin phát. Nhưng có hai khoảng trống:

• Cuối tuần, trường dùng rất ít điện.
• Nghỉ hè. Theo khung kế hoạch năm học của Bộ Giáo dục và Đào tạo (Quyết định 2308/QĐ-BGDĐT), năm học kết thúc trước 31/5 và khai giảng ngày 5/9. Kỳ nghỉ này nằm trong mùa mưa ở Đồng Nai, kéo dài từ tháng 5 đến tháng 11.

Vì vậy nên chọn công suất theo tải của ngày học bình thường, không theo tháng cao nhất. Lấy hóa đơn 12 tháng, xem tháng học có mức kWh thấp nhất, rồi ước phần dùng trong giờ học. Theo giả định của công cụ tính trên website, mỗi kWp làm ra khoảng 3,8 kWh mỗi ngày, tức khoảng 114 kWh mỗi tháng. Trụ sở UBND xã, phường làm việc giờ hành chính cũng tính theo cách này.

Giá điện hành chính sự nghiệp theo Quyết định 1279/QĐ-BCT chỉ có một mức theo cấp điện áp, không chia khung giờ. Vì vậy khung giờ cao điểm mới không làm đổi phép tính của trường học, cơ quan.

Bước 2, khảo sát mái

Kỹ sư cần xem loại mái (tôn, ngói, bê tông), tuổi mái và kết cấu đỡ, hướng nắng, bóng cây, đường cáp xuống tủ điện và chỗ đặt biến tần ngoài khu vực học sinh qua lại. Với tổ chức, Nghị định 58/2025/NĐ-CP đã sửa yêu cầu nghiệm thu theo pháp luật về xây dựng, điện lực, PCCC và bảo vệ môi trường trước khi đưa vào sử dụng (Điều 23).

Các yêu cầu PCCC như chia cụm tấm pin, chừa lối lên mái, thiết bị ngắt khẩn cấp được trình bày trong bài điện mặt trời áp mái nhà xưởng. Trường có nhiều dãy nhà thì nên ưu tiên dãy mái mới, ít bóng che, gần tủ điện tổng.

Bước 3, chọn hòa lưới hay có pin

Hòa lưới hợp với đa số trường học, vì tải trùng giờ nắng và chi phí thấp hơn. Pin lưu trữ được Chỉ thị 10 khuyến khích, và văn bản 7404 nêu cả BESS trong phần đề nghị hỗ trợ vốn. Pin đáng cân nhắc ở nơi cần điện khi cúp lưới, như trạm y tế giữ tủ vắc xin, hoặc trụ sở cần giữ máy tính, liên lạc. Cách chọn giữa các loại hệ có trong bài hòa lưới, hybrid hay độc lập.

Phần điện dư lúc nghỉ hè, cuối tuần có thể tính chuyện bán. Theo VietnamPlus, Nghị định 243/2026/NĐ-CP đưa nguồn điện mặt trời mái nhà lắp tại công trình là tài sản công vào nhóm được bán điện dư, nếu phù hợp chức năng, nhiệm vụ của đơn vị và pháp luật về tài sản công. Mức bán tối đa 50% sản lượng. Bên bán phải có giấy phép hoạt động điện lực, trừ trường hợp được miễn; Điều 21 Nghị định 61/2025/NĐ-CP miễn cho công trình có bán điện dưới 1 MW. Giá năm 2026 là 844,8 đồng/kWh chưa VAT theo Thanh Niên.

Bước 4, thông báo hoặc đăng ký

Theo Điều 15, 16 Nghị định 58/2025/NĐ-CP đã sửa:

Trường hợp	Việc phải làm	Nơi nhận
Đấu nối hạ áp	Thông báo Mẫu 01, trực tuyến, trước khi lắp ít nhất 10 ngày làm việc	UBND xã, phường
Trung áp trở lên, không bán điện dư	Thông báo Mẫu 02, cùng thời hạn	UBND thành phố Đồng Nai
Trung áp trở lên, có bán điện dư	Xin Giấy chứng nhận đăng ký phát triển, chỉ lắp sau khi được cấp	UBND thành phố Đồng Nai

Công suất lắp không được vượt mức tối đa tính từ thông số công tơ (Điều 11). Trường đấu hạ áp dùng cùng Mẫu 01 như hộ gia đình, xem bài thủ tục lắp điện mặt trời mái nhà 2026.

Bước 5, nguồn vốn và mua sắm

Các văn bản hiện có nêu ba hướng:

• Ngân sách. Văn bản 7404 nêu đơn vị công lập cần hỗ trợ vốn cho điện mặt trời mái nhà và BESS thì đề nghị Bộ Tài chính, HĐND hoặc UBND cấp tỉnh xem xét theo thẩm quyền quản lý ngân sách. Kế hoạch của thành phố Đồng Nai giao UBND xã, phường phối hợp Sở Tài chính rà soát trụ sở công để báo cáo bố trí kinh phí.
• Tín dụng. Chỉ thị 10 giao Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước đề xuất tín dụng xanh, tín dụng ưu đãi cho điện mặt trời mái nhà và BESS ở công sở.
• Thu hút đầu tư. Văn bản 7404 nhắc hướng này nhưng chưa nêu mô hình. Chỉ thị 10 mới giao Bộ Tài chính nghiên cứu cơ chế cho công ty dịch vụ năng lượng (ESCO). Chúng tôi chưa thấy hướng dẫn chi tiết cho việc một trường công ký với nhà đầu tư, nên hỏi Sở Tài chính trước khi bàn mô hình này.

Quy trình mua sắm do bộ phận tài chính của đơn vị và cơ quan cấp trên hướng dẫn, bài này không đi vào thủ tục đấu thầu. Hỗ trợ tiền cho hộ gia đình là chính sách khác, có trong bài hỗ trợ lắp điện mặt trời 2026.

Ví dụ ước tính cho trường 10 đến 30 kWp

Giá điện hành chính sự nghiệp theo Quyết định 1279/QĐ-BCT (đồng/kWh, chưa VAT):

Đối tượng	Từ 6 kV trở lên	Dưới 6 kV
Bệnh viện, nhà trẻ, mẫu giáo, trường phổ thông	1.940	2.072
Chiếu sáng công cộng, đơn vị hành chính sự nghiệp	2.138	2.226

Giả định cho một trường phổ thông mua điện dưới 6 kV:

• Sản lượng 3,8 kWh mỗi kWp mỗi ngày, tháng 30 ngày (giả định của công cụ tính).
• 9 tháng học tự dùng 70% sản lượng vì cuối tuần dùng ít; 3 tháng hè tự dùng 25%. Đây là giả định của bài, thấp hơn mức 85% công cụ tính dùng cho doanh nghiệp.
• Giá 2.072 đồng/kWh cộng VAT 8%, mức VAT áp dụng đến 31/12/2026 theo Nghị quyết 204/2025/QH15.
• Chi phí theo khoảng giá tham khảo trên website, chưa phải báo giá.

Công suất	Sản lượng mỗi năm	Phần tự dùng	Tiết kiệm mỗi năm	Chi phí tham khảo	Hoàn vốn đơn giản
10 kWp	13.680 kWh	8.037 kWh	Khoảng 18 triệu đồng	110 đến 140 triệu đồng	Khoảng 6,1 đến 7,8 năm
20 kWp	27.360 kWh	16.074 kWh	Khoảng 36 triệu đồng	200 đến 250 triệu đồng	Khoảng 5,6 đến 7 năm
30 kWp	41.040 kWh	24.111 kWh	Khoảng 54 triệu đồng	240 đến 330 triệu đồng	Khoảng 4,4 đến 6,1 năm

Để hệ 20 kWp đạt mức tự dùng trên, trường cần dùng khoảng 1.600 kWh mỗi tháng trong giờ học. Nếu được bán phần dư, hệ 20 kWp có khoảng 11.300 kWh dư mỗi năm, tức khoảng 9,5 triệu đồng chưa VAT ở giá 844,8 đồng/kWh. Các con số là ước tính, chưa trừ chi phí bảo trì, thay biến tần, và sẽ đổi nếu giá điện hoặc VAT đổi.

Vận hành và bảo trì sau khi lắp

• Giao một người phụ trách, có tài khoản ứng dụng giám sát, xem sản lượng hằng tuần và báo nhà thầu khi sản lượng tụt bất thường.
• Vệ sinh tấm pin định kỳ, nhất là cuối mùa khô khi bụi bám nhiều. Kiểm tra tủ điện, dây tiếp địa, thiết bị ngắt khẩn cấp trước năm học mới.
• Lưu bản vẽ, biên bản nghiệm thu, giấy tờ nguồn gốc và chất lượng thiết bị (CO, CQ), phiếu bảo hành cùng hồ sơ tài sản.
• EVNSPC khuyên hợp đồng ghi rõ chủng loại thiết bị, cam kết hiệu suất, tiến độ, bảo hành, bảo trì và trách nhiệm khi không đạt cam kết. Với đơn vị công, nên ghi thêm lịch bảo trì và thời gian xử lý sự cố.

Trang điện mặt trời cho nhà xưởng, doanh nghiệp mô tả quy trình khảo sát và hồ sơ kỹ thuật cho hệ từ 30 kWp, dùng được cho trường học và trụ sở. Nếu trường hay cơ quan của bạn cần phương án kèm bảng giả định để trình kế hoạch, bạn có thể đặt lịch khảo sát miễn phí hoặc gửi ảnh hóa đơn tiền điện 12 tháng qua Zalo.